czyli akcja obywatelska
Ta strona ma Wam pomóc dostrzec, że władza podlega Waszej nieustannej kontroli. Od Was zależy kiedy i jak często będziecie wpływać na decyzje podejmowane przez ludzi których wybraliście.
Często masz wrażenie, że w twojej gminie nic
się nie dzieje? Nie zawsze tak jest naprawdę, czasami informacja o
poczynaniach władz po prostu do ciebie nie dociera. Gdzie jej w takim
razie szukać?
1. Strona internetowa
Nie ma już
chyba w Polsce gminy, która nie prowadzi choćby najprostszej strony
internetowej. Podobnie jest z powiatami i województwami. Wiele z nich
ma bardzo rozbudowane serwisy, z pełną, aktualizowaną nawet kilka razy
dziennie bazą informacji. Każda jednostka samorządu terytorialnego, a
także każdy podmiot jej podległy mają obowiązek prowadzić (oprócz tzw.
strony domowej, która nie jest obowiązkowa) Biuletyn Informacji
Publicznej. Jest to specjalna strona internetowa (adresy wszystkich
można znaleźć na: www.bip.gov.pl), na której powinny być prezentowane najistotniejsze informacje na temat działalności organów lokalnej władzy. Rozporządzenie w tej sprawie
szczegółowo określa, co musi się tam znaleźć. Prawie wszystkie
samorządy wywiązują się z obowiązku prowadzenia swojego BIP, jednak
jakość tych biuletynów jest bardzo różna.
W wielu gminach powstają
prywatne strony, zakładane przez mieszkańców lub lokalne
stowarzyszenia. Można na nich często znaleźć ważne informacje, a także
podyskutować o wspólnych sprawach na lokalnych forach lub czatach.
2. Elektroniczny newsletter
Coraz
bardziej popularną formą komunikacji z mieszkańcami jest elektroniczny
newsletter. Niektóre z miast decydują się na codzienne wysyłanie
chętnym mieszkańcom wszystkich potencjalnie interesujących informacji –
poczynając od terminu i tematyki najbliższej sesji, na zmianach w
rozkładzie autobusów skończywszy. Chęć otrzymywania newslettera może
wyrazić każdy i każdy w dowolnym momencie może zrezygnować z jego
subskrypcji.
3. Biuletyn
Często urzędy gminy
wydają bezpłatne gazety, w których są prezentowane najważniejsze
wiadomości, a także ciekawostki z życia miasta. W niektórych miejscach
biuletyn wychodzi raz na cztery lata, tuż przed wyborami, ale w wielu
gminach stanowi regularne, powszechnie dostępne i wiarygodne źródło
informacji.
4. Tablica ogłoszeń
Tradycyjną
formą przekazywania informacji i zamieszczania ogłoszeń jest tablica
ogłoszeniowa. Prawo nakazuje na niej umieszczać m.in. informacje o
przetargach czy naborze na wolne stanowiska pracy w urzędzie. Zazwyczaj
bywa ona dostępna wyłącznie w godzinach pracy urzędu, ale w niektórych
miejscowościach tablice wywiesza się także na zewnątrz budynku, a nawet
w kilku-kilkunastu miejscach na terenie całego miasta.
5. Ogłoszenia prasowe
Podobnie
jak w przypadku tablicy ogłoszeń, niektóre informacje muszą być
zamieszczane także w prasie; w zależności od wagi sprawy może to być
nawet gazeta o zasięgu krajowym. Dotyczy to zwłaszcza przetargów,
ogłoszeń o pracę czy wszelkiego rodzaju konkursów.
6. Udział w sesji
Każdy
mieszkaniec ma prawo wstępu na sesję rady miejskiej czy rady powiatu
lub na posiedzenie sejmiku wojewódzkiego. Co więcej, ma on prawo
nagrywać przebieg spotkania i nie musi uzyskiwać w tej sprawie niczyjej
zgody. Nie ma także obowiązku wcześniejszego zgłaszania zamiaru
przyjścia na sesję. Przewodniczący obrad ma za to obowiązek zapewnić
miejsce dla dziennikarzy i publiczności. Jeśli jednak zachowanie kogoś
z publiczności uniemożliwiałoby normalny przebieg spotkania,
przewodniczący ma prawo wyprosić taką osobę z sali. Utajnienie
posiedzenia zdarza się bardzo rzadko. Może być ono zarządzone przez
przewodniczącego w odniesieniu do punktów objętych tajemnicą (np. przy
omawianiu zagadnień systemu bezpieczeństwa kryzysowego).
7. Rozmowa z burmistrzem
W
każdym urzędzie powinny zostać wyznaczone godziny i dzień, w których
burmistrz będzie przyjmował mieszkańców. Oczywiście nie zawsze,
zwłaszcza w dużych miastach, burmistrz będzie mógł się spotkać z
mieszkańcami osobiście. W takich wypadkach może być to jego zastępca,
sekretarz gminy lub inna upoważniona osoba. Jeśli podczas takiej
rozmowy składasz skargę lub wniosek, możesz zażądać spisania protokołu.
8. Rozmowa z radnym
Właściwie w
każdej radzie są wyznaczane dyżury, podczas których radni (rotacyjnie),
przynajmniej raz w tygodniu, w wyznaczonych godzinach przyjmują
interesantów. Wielu radnych udostępnia także mieszkańcom swojego okręgu
adres poczty elektronicznej, a nawet numer telefonu, ułatwiając w ten
sposób kontakt. Jeśli podczas dyżuru radnego chcesz złożyć skargę albo
formalny wniosek, możesz zażądać spisania protokołu.
9. Przeglądanie dokumentów
Niektóre
z dokumentów masz prawo przeglądać na miejscu w urzędzie, a nawet
(czasami odpłatnie) poprosić o wykonanie ich kserokopii. Należą do nich
protokoły, a jeśli są sporządzane – także stenogramy, z posiedzeń rady
gminy, rady powiatu i sejmiku wojewódzkiego. Masz także prawo wglądu w
rejestry uchwał i zarządzeń wydanych przez organy lokalnej władzy.
10. Konsultacje społeczne
Przepisy
szczególne nakładają obowiązek poddawania projektów niektórych uchwał
pod konsultację. Należy do nich m.in. miejscowy plan zagospodarowania
przestrzennego. Zanim zostanie on uchwalony, możesz nie tylko zapoznać
się z jego założeniami, ale także wnieść uwagi. Każda z tych uwag musi
zostać rozpatrzona, a twój sprzeciw – powinien zostać przyjęty bądź
odrzucony przez radę. Konsultacjom społecznym poddawane są też wszelkie
dokumenty przygotowywane przez urząd marszałkowski, a związane z
wdrażaniem funduszy unijnych.
Niektóre samorządy, mimo że nie ma
takiego obowiązku, poddają konsultacjom społecznym, np. na swoich
stronach internetowych, także inne dokumenty.
11. Prawo do informacji
Jeśli
nigdzie nie znalazłeś informacji na interesujący cię temat, zawsze
możesz poprosić o jej udzielenie. Co ważne, informacja, która może być
udostępniona natychmiast, np. podczas rozmowy telefonicznej, nie wymaga
składania pisemnego wniosku. Jeśli jednak zdecydujesz się złożyć swoją
prośbę na piśmie, rozpocznie ona postępowanie administracyjne. Więcej
na temat uzyskiwania informacji publicznej znajdziesz tutaj.
12. Spotkania z mieszkańcami
Wójtowie,
zwłaszcza w mniejszych gminach, czasami decydują się na organizację
spotkań z mieszkańcami. Niestety zdarza się, że odbywają się one tylko
tuż przed wyborami. Są jednak miejscowości, gdzie wójt organizuje je
częściej, np. raz na rok ogólne, a częściej tematyczne – np. z
przedstawicielami organizacji pozarządowych. Niekiedy organizatorami
spotkań są radni, którym zależy na bliższym kontakcie z mieszkańcami i
poznaniu ich opinii na różne tematy. Takie spotkania mogą być ważną
formą komunikacji pomiędzy władzą a mieszkańcami. Wymagają jednak od
obu stron dużej kultury osobistej i wzajemnego szacunku. Jeśli
burmistrz bądź radny nie organizuje spotkań, możesz pokusić się o
samodzielne zwołanie zebrania, np. pod egidą lokalnego stowarzyszenia,
na które zaprosisz przedstawicieli lokalnego samorządu.
Wzory pism
Zapraszamy Cię do zapoznania się z użytecznymi dokumentami, które posłużą Ci jako narzędzia do rozwiązywania problemów, z którymi spotykasz się na co dzień, a których rozwiązanie leży w gestii samorządu Twojej gminy. Wybierz odpowiednią zakładkę z menu poniżej. Zostaniesz przekierowany na stronę akcji, skąd można pobrać odpowiednie szablony
Wzory pism
Prawa autorskie © GCO- Gmina Celestynów Online Wszystkie prawa zastrzeżone.
